Halikarnas Balıkçısı’nın izleri Selçuk Efes Kent Belleği’nde sergileniyor

İzmir Büyükşehir Belediyesi Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi (APİKAM) tarafından hazırlanan "Merhaba Dünya, Merhaba Çocuklar: Halikarnas Balıkçısı" sergisi Selçuk Efes Kent Belleği’nde açıldı. Açılışa Halikarnas Balıkçısı olarak tanınan Cevat Şakir Kabaağaçlı’nın torunu Ömer Derya Kabaağaçlı da katıldı.

Sergi, Selçuk Belediyesi iş birliğiyle ziyaretçilerle buluştu. Adını Cevat Şakir Kabaağaçlı’nın son mülakatında dile getirdiği "Merhaba dünya, merhaba çocuklar" sözlerinden alan seçki, yazarın insana, denize ve Ege coğrafyasına duyduğu sevgiyi farklı yönleriyle ele alıyor. Serginin genel koordinasyonunu APİKAM Müdürü Dr. Serhan Kemal Saygı yürüttü; tasarım ve metinleri Nihan Özdal hazırladı.

Efes’e özel belgeler bir arada

APİKAM Müze ve Sergileme Sorumlusu Nihan Özdal, Selçuk’taki gösterim için bölgeye özel içerikler hazırlandığını söyledi. Türkiye’nin ilk profesyonel turist rehberlerinden biri olan Balıkçı’nın Efes’teki rehberlik yıllarına ait fotoğraflar, son İtalya Kralı II. Umberto ile Efes’te çekilmiş kareler ve ailesiyle yaptığı gezilerden görüntüler sergide yer alıyor. Balıkçı’nın kızı İsmet Noonan ve yeğeni seramik sanatçısı Füreya Koral ile 1954 yılı baharında İsa Bey Camii ve Meryem Ana Evi’ni ziyaret ettiği anlar da ziyaretçilere sunuluyor. Ayrıca Balıkçı’nın Demokrat İzmir gazetesindeki köşesinde Selçuk’un tarihsel katmanlarını, Artemis Tapınağı’nı ve Ortigia mitosunu anlattığı yazılar ile kendi çizdiği Artemis motifi sergileniyor.

Açılışta konuşan Tarihçi Tolga Mert, Balıkçı’nın Efes’i dünyaya anlatan önemli isimlerden biri olduğunu belirtti. "Halikarnas Balıkçısı, Efes’i dünya üzerinde çok iyi anlatan, tarihsel süreçten bugüne bize masalsı ve bir o kadar da gerçekçi belgeler bırakan bir isim. Efes Selçuk’ta ilk defa onunla ilgili bir çalışma gerçekleştiriyoruz. Bunu da İzmir Büyükşehir Belediyesi Müzeler Müdürlüğü, APİKAM Müdürü Dr. Serhan Kemal Saygı ve sergi tasarımı ve metinleri Nihan Özdal’ın özverili çalışmalarıyla gerçekleştiriyoruz" dedi.

Efes Selçuk Belediye Başkan Yardımcısı Bilgi Keskin, İzmir’in belleğinin izini süren APİKAM’ın serginin Efes Selçuk’ta ziyaretçilerle buluşmasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi ve emeği geçenlere teşekkür etti.

Saygı, serginin Balıkçı’nın kızı İsmet Noonan tarafından APİKAM’a bağışlanan özel aile koleksiyonundan beslendiğini söyledi. Sergide aile albümlerinden orijinal fotoğraflar, el yazısı notlar, süreli yayınlarda kalmış çizimler ve profesyonel turist rehberliği yıllarına ait belgeler yer alıyor. "Balıkçı, Bodrum ile özdeşleşmiş bir isim olsa da İzmir’in de bu çok yönlü ismi tanımasını istedik" diye ekledi.

Özdal ise Balıkçı’nın Efes Selçuk ile kurduğu özel bağa dikkat çekti. "Memleketini, memleketinin insanlarını, taşını, toprağını kendisine bu kadar dert edinen çok az insan vardır. Efes Selçuk, Balıkçı için gerçekten çok özel bir yer. Bu toprakların ne kadar olağanüstü bir kültür varlığı olduğunun farkında olan, Efes’i ailesine, dostlarına ve dünyaca ünlü kişilere anlatan çok farklı ve çok yönlü bir insandır. Bu sergi Efes Selçuk’a emanet" dedi.

Torun gözünden Balıkçı

Sergi açılışının ardından Özdal’ın moderatörlüğünde gerçekleşen söyleşide Ömer Derya Kabaağaçlı, dedesinin aile geçmişinden gençlik yıllarına, Bodrum’daki yaşamından edebiyata kazandırdığı Mavi Yolculuk kültürüne kadar birçok konuya değindi. Botanik ve turist rehberliği alanındaki çalışmalarını, çok yönlü sanatçı kişiliğini ve 13 Ekim 1973’teki vefatına uzanan yaşam öyküsünü paylaştı.

Dedesinin küçük yaşlardan itibaren resme ve denize ilgi duyarak sanatla iç içe büyüdüğünü belirten Kabaağaçlı, eğitim hayatına dair bilgiler verdi. Oxford Üniversitesi’nde Yakın Çağlar Tarihi eğitimi alan, Roma’da Güzel Sanatlar Fakültesi’nde öğrenim gören Balıkçı’nın resim, minyatür, edebiyat ve çeviri alanlarında çalıştığını anlattı. Türkiye’nin ilk resmî turist rehberlerinden biri olarak dünya liderlerine rehberlik ettiğini, sekiz yabancı dil bildiğini ve 23 kitap ile üç çocuk kitabı yazdığını hatırlattı. Kabaağaçlı, dedesinin yalnızca yazar olarak değil; arkeolog, çiftçi, balıkçı, düşünür, tercüman ve rehber kimlikleriyle de değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Söyleşide söz alan çevreci yazar Metin Erdoğan, Balıkçı’nın çevreci kimliğine dikkat çekti. Kültürpark’ın kuruluşunda rol aldığını ve alana 45 farklı ağaç türünün dikilmesini sağladığını anlattı. "Tuttuğu balıkları kimsesizlere verecek kadar hümanisttir. Çok büyük emeği var İzmir’de. Halikarnas Balıkçısı’nı çok iyi tanımalı ve gelecek nesillere anlatmalıyız" dedi.

"Merhaba Dünya, Merhaba Çocuklar: Halikarnas Balıkçısı" sergisi 31 Aralık 2026 tarihine kadar Selçuk Efes Kent Belleği’nde ziyaret edilebilecek.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı